انگور و علایم کمبود عناصر
اولین نشانه کمبود نیتروژن در انگور زرد شدن یا کمرنگ شدن برگهای مسنتر است. رشد شاخه و برگ کاهش یافته و کچل و کمحجم به نظر میرسد. تعداد و اندازه حبهها و خوشهها کاهش یافته و عملکرد محصول پایین میآید. در کمبود شدید نیتروژن، برگها پژمرده و کوچک میشوند و حبهها نیز رشد کافی ندارند. به دلیل نقش نیتروژن در ساخت کلروفیل، برگها سبزی خود را از دست میدهند.
اولین نشانه کمبود پتاسیم در انگور، زرد یا قهوهای شدن حاشیه برگهای قدیمیتر است که به تدریج به سمت مرکز برگ پیشروی میکند. در موارد شدیدتر، برگها ممکن است خشک شده و به سمت بالا یا پایین پیچ بخورند. گیاه انگور با کمبود پتاسیم رشد ضعیف و کوتاهی خواهد داشت و شاخهها شکننده و ضعیف میشوند. تاکهایی که دچار کمبود پتاسیم هستند، مقاومت کمتری نسبت به بیماریها دارند. حبهها خشک و کشمشی میشوند. پتاسیم نقش مهمی در سنتز قندها و انتقال آنها به میوه دارد؛ کمبود آن باعث کاهش قند و کیفیت انگور میشود.
علائم کمبود فسفر در انگور زردشدن بین رگبرگهای برگهای قدیمی (بالا یا میانی تاک) که به تدریج برگها قرمز رنگ میشود. در صورت پیشرفت کمبود فسفر، مناطق قرمز بین رگبرگها تبدیل به بافت سخت و سفت میشود. از دیگر علائم کمبود کوتاه شدن فاصله بین گرهها (شاخههای کوتاه)، کاهش تعداد و اندازه میوهها، به ویژه در مراحل گلدهی و تشکیل میوه است.
علائم کمبود منیزیم در انگور به طور عمده در برگهای مسنتر ظاهر میشود. تغییر رنگ منطقهای بین رگبرگها (کلروز بین رگبرگی)، بهویژه در برگهای مسنتر است. حاشیه برگهای مسن به رنگ قرمز یا قهوهای درمیآید، در حالی که قسمت متصل به دمبرگ سبز باقی میماند. با پیشرفت کمبود، این تغییر رنگ به سمت پهنک برگ گسترش مییابد. در مراحل شدید، ساقهها ممکن است دچار نکروز شوند که این امر به کاهش یا از دست رفتن کامل خوشهها منجر میشود.
اولین نشانه کمبود کلسیم، ایجاد نوار باریک نکروزه (سوختگی قهوهای) در لبه برگهاست که بهتدریج به سمت محل اتصال پهنک و دمبرگ پیشروی میکند. از دیگر علائم کمبود کلسیم در انگورشامل بافتمردگی ساقه و نکروز خوشه، نرم شدن میوه، کاهش سفتی حبهها و کاهش خاصیت انبارداری انگور، افزایش ترک خوردن، قهوهای شدن و ریزش حبهها، کاهش کیفیت میوه ، در موارد شدید، لهیدگی و پوسیدگی خوشه و کاهش مقاومت در برابر بیماریها است.
علائم کمبود بور ابتدا در برگهای جوان و نقاط رشد دیده میشود. برگها زرد میشوند، بافتهای بین رگبرگی زرد شده و در نهایت قهوهای و خشک میشوند. در نوک شاخهها و قبل از گلدهی، برآمدگیهای گالمانند و تیرهرنگ ایجاد میشود که بعداً نکروز میشود. کاهش تشکیل میوه یا عدم تشکیل میوه (ناباروری)، سوختگی و خشک شدن برخی خوشهها به طوری که فقط ساقه خوشه با چند حبه باقی میماند.
علائم کمبود آهن زرد شدن برگهای جوان (کلروز بین رگبرگی)، به طوری که رگبرگها سبز باقی میمانند اما پهنک برگ به رنگ زرد درمیآید. در مراحل پیشرفته، برگها به تدریج سفید میشوند و ممکن است نکروز یا خشکیدگی در لبهها و مناطق برگ ظاهر شود. رشد شاخهها و برگهای جدید کند میشود و ممکن است برگهای جدید به خوبی تشکیل نشوند.
علائم کمبود منگنز معمولاً ۲ تا ۳ هفته پس از گلدهی ظاهر میشود و ابتدا در برگهای جوان و قاعده سرشاخهها دیده میشود. زرد شدن بین رگبرگهای برگهای جوان (کلروز بین رگبرگی)، در حالی که رگبرگها سبز باقی میمانند. با شدت یافتن کمبود، لکههای کوچک زرد چندوجهی در بافتهای بین رگبرگی ظاهر میشود. این علائم شبیه کمبود آهن است، اما در کمبود منگنز برگهای جوان کمتر درگیر میشوند. رشد سرشاخهها، برگها و حبهها کاهش مییابد و رسیدن خوشهها به تأخیر میافتد. علائم روی برگهایی که در معرض آفتاب هستند شدیدتر است.
کمبود روی یکی از مشکلات رایج در باغات انگور است که تأثیر قابل توجهی بر رشد، کیفیت و کمیت محصول دارد. کمبود روی باعث میشود رشد ریشهها متوقف شود و شاخهها نیز رشد مناسبی ندارند. برگها نسبت به حالت طبیعی کوچکتر میشوند و شکل طبیعی خود را از دست میدهند. در برگهای جوان، کلروفیل کاهش یافته و بین رگبرگها زرد میشود، در حالی که رگبرگها سبز باقی میمانند یا نوارهای سبز تیره در بین رگبرگها دیده میشود. خوشهها به صورت نامنظم شکل میگیرند و تعداد حبهها بسیار کمتر از حد معمول است.
انگور و مهمترین بیماری های انگور
بیماری سفیدک سطحی انگور
این بیماری قارچی مخصوص اوایل فصل رشدی بوده و علاقه بیشتری به استقرار بر روی جوانههای برگ، گل و سرشاخهها دارد.خسارت اصلی این بیماری نیز هنگامی است که بر روی گلهای تازهتشکیلشده، مستقر و باعث از بین رفتن آنها میشود. عامل بیماری همچنین میتواند به برگهای تازهتشکیلشده حمله کرده و ایجاد خسارت نماید.سرعت گسترش این بیماری بستگی بالایی به درجه رطوبت محیط دارد و در رطوبتهای بالاتر سرعت رشد نیز بالاتر است.
بیماری سفیدک حقیقی انگور
سفیدک سطحی انگور یکی از خطرناکترین بیماریهای رایج در تاکستانهاست که در صورت عدم کنترل، میتواند خسارات سنگینی به بار آورد. این بیماری قارچی که به نامهای دیگری از جمله سفیدک پودری یا حقیقی نیز شناخته میشود، در تمام مراحل رشد به درخت خسارت وارد میکند.
قارچ Erysiphe necator عامل این بیماری است. این قارچ در بازه دمایی بین ۶ تا ۳۲ درجه سانتیگراد میتواند رشد کند، اما دمای بهینه برای رشد آن ۲۰ تا ۲۷ درجه سانتیگراد است. همچنین رطوبت نسبی بالای ۴۰ درصد برای گسترش این بیماری بسیار مناسب است. در این مقاله، با علائم سفیدک سطحی انگور، چرخه زندگی قارچ، و مهمتر از همه روشهای پیشگیری و درمان آن آشنا خواهید شد.
بیماری پوسیدگی خاکستری انگور
بیماری گیاهی پوسیدگی خاکستری ازمهمترین بیماری های خوشه های انگور در سراسر دنیا است. علائم بیماری روی همه اندام های هوایی و بخصوص دم خوشه و خوشه انگور بروز پیدا می کند.
درخت انگور نزدیک به زمان برداشت محصول نسبت به بیماری حساس تر است. در انتهای بهار و قبل از گلدهی بوته در حاشیه برگ ها یا روی رگبرگ های اصلی لکه های نامنظم، بزرگ و به رنگ قرمز مایل به قهوه ای ایجاد می شود که به مرور نکروز شده و خشک می شوند. تحت شرایط مرطوب ممکن است روی لکه ها، بافت خاکستری رنگ که همان قارچ عامل بیماری است تشکیل شود. در صورت وقوع آلودگی در ابتدای بهار، جوانه ها و ساقه های تازه روئیده قهوه ای شده و به مرور خشک می شوند.
درصورت شدید بودن بیماری در زمان گلدهی، خوشه گل دهنده خشک شده و می افتد. عامل بیماری روی ساقه مو زخم های قهوه ای رنگی که به مرور سیاه رنگ می شوند به وجود می آورد. در انتهای تابستان این زخم ها کل سطح گیاه را در برگرفته، ساقه خشک شده و خوشه می افتد.
